Poznaliśmy mikrobiom prehiszpańskiego łowcy-zbieracza z Meksyku

13 października 2025, 09:47

Mikrobiom jelit to jeden z najważniejszych elementów decydujących o naszym zdrowiu. Badając go, możemy zyskać wgląd w stan zdrowia, dietę czy wspólną ewolucję ludzi i zamieszkujących ich bakterii, w zależności od środowiska biologiczne i społecznego. I właśnie ten ostatni cel przyświecał naukowcom, którzy zbadali mikrobiom prehiszpańskiego łowcy-zbieracza sprzed 1000 lat.



Złudzenia (tylko) dla dorosłych

25 listopada 2009, 09:52

Dzieci i dorośli inaczej oceniają wielkość obiektów, dlatego te pierwsze nie ulegają złudzeniom optycznym, którym dają się zwieść ich rodzice (Developmental Science).


Chato - ziemniaczana alternatywa dla sera

13 października 2016, 05:55

Andrew Dyhin, wynalazca z Melbourne, a jednocześnie założyciel firmy PotatoMagic, poświęcił 12 lat życia na badania i uzyskanie sera z ziemniaków. Produkt nazwał chato (od ang. cheese potato).


Szerszeń azjatycki kontra żaba. Jak płaz radzi sobie z dużym owadem

8 grudnia 2025, 10:16

Największy na świecie szerszeń – Vespa mandirinia (szerszeń azjatycki) – straszy nas ostatnimi laty z sensacyjnych prasowych nagłówków. Jego użądlenie jest bardzo bolesne. Ten owad o budzących respekt rozmiarach ma jednak naturalnych wrogów. Nie wiadomo jednak było, czy zwierzęta polujące na szerszenia azjatyckiego potrafią uniknąć użądlenia, czy też są odporne na jego jad. Postanowił to sprawdzić Shinji Sugiura z Podyplomowej Szkoły Nauk Rolniczych w Kobe.


Autorefleksja autystycznego mózgu

15 grudnia 2009, 11:21

Naukowcy z Uniwersytetu w Cambridge zauważyli, że mózg osób z zaburzeniami ze spektrum autyzmu jest mniej aktywny w momentach autorefleksji (Brain).


Nagromadzenie ceramidów zwiększa ryzyko cukrzycy

8 listopada 2016, 12:18

Udało się wyjaśnić, czemu ktoś szczupły może chorować na cukrzycę typu 2., a osoba otyła pozostaje zdrowa. Kluczem do rozwiązania zagadki jest nagromadzenie metabolitów tłuszczów - ceramidów.


Starożytna bakteria oporna na nowoczesne antybiotyki znaleziona w rumuńskiej jaskini

17 lutego 2026, 16:36

Jaskinia Lodowa Scarisoara w Rumunii to jedno z najbardziej intensywnie badanych jaskiń lodowych na świecie. Znajdujące się tam pokłady lodu mają około 100 000 metrów sześciennych objętości, a najstarsza warstwa pochodzi sprzed około 13 000 lat, co czyni je jednymi z najstarszych i największych tego typu struktur. Dla mikrobiologów to kapsuła czasu. Naukowcy z Akademii Rumuńskiej, Universidad de Antofagasta w Chile oraz Uniwersytetu w Bukareszcie pobrali próbki lodu, przeprowadzili sekwencjonowanie znalezionych tam mikroorganizmów i uzyskali wyniki, które zaskoczyły nawet ich.


Za wysokie ciśnienie grozi demencją

13 stycznia 2010, 09:46

Nadciśnienie może narażać kobiety na większe ryzyko demencji na późniejszych etapach życia. Dzieje się tak, ponieważ wzrasta liczba anomalii w substancji białej mózgu (Journal of Clinical Hypertension).


Energetyka słoneczna spłaciła swój dług

7 grudnia 2016, 06:07

Czysta energia elektryczna wyprodukowana przez panele słoneczne w ciągu ostatnich 40 lat zrównoważyła emisję zanieczyszczeń związanych ze zużyciem brudnej energii koniecznej do wyprodukowania samych paneli. Naukowcy z Holandii zauważają, że energetyka słoneczna osiągnęła punkt wyrównania pomiędzy generowaniem czystej energii podczas pracy, a zanieczyszczeniem związanym z produkcją podzespołów.


Astronomowie zauważyli 2 supermasywne czarne dziury, które połączą się w ciągu 100 lat

9 kwietnia 2026, 09:50

W centrum niemal każdej dużej galaktyki znajduje się supermasywna czarna dziura, której masa jest o miliony lub nawet miliardy razy większa, niż masa Słońca. Nie jest jednak jasne, jak czarne dziury osiągają tak gigantyczną masę. Sam proces akrecji otaczającego dziurę materiału jest zbyt powolny. Astronomowie obserwowali już we wszechświecie zderzenia galaktyk, stąd więc narodziła się hipoteza, że ich czarne dziury również mogą się zderzać i łączyć, tworząc w ten sposób supermasywne czarne dziury. W sercu blazara Mrk 501 naukowcy odkryli silny dowód na istnienie tam dwóch czarnych dziur, które połączą się za około 100 lat.


Jubileusz 75-lecia Polskiej Akademii Nauk